Podatkowa marchewka i kij. Niższy PIT, wyższy CIT i koniec ryczałtu?
W wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów pojawił się projekt zmian w ustawach o PIT, CIT i ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych. Reforma przedstawiana jako korzyść dla milionów podatników w praktyce nie tyle zmniejsza ciężar fiskalny, ile przesuwa go pomiędzy poszczególnymi grupami. Zmiany mają wejść w życie 1 stycznia 2027 r.

Trzy stawki podatkowe PIT
Obecnie skala podatkowa obejmuje dwie stawki – 12 proc. i 32 proc. – a próg pomiędzy nimi wynosi 120 tys. zł. Od 2027 r. skala PIT ma obejmować trzy przedziały. Dochody do 130 tys. zł będą opodatkowane stawką 12 proc. Dla nadwyżki ponad 130 tys. zł do 150 tys. zł przewidziano nową stawkę 24 proc. Stawka 32 proc. będzie natomiast stosowana do nadwyżki dochodów ponad 150 tys. zł. Nowa skala będzie stosowana do dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2027 r., a jej skutki podatnicy mają odczuć już przy poborze zaliczek w trakcie roku. Wprowadzenie kolejnej stawki trudno jednak uznać za krok w kierunku uproszczenia systemu podatkowego. Podobny efekt dla podatników można byłoby osiągnąć w sposób znacznie bardziej przejrzysty – poprzez podwyższenie obecnego progu 120 tys. zł albo zwiększenie kwoty wolnej od podatku. Rząd wybiera rozwiązanie bardziej skomplikowane, dokładając do skali kolejny próg i kolejną stawkę.
Danina solidarnościowa wzrośnie do 5 proc.
Projekt zakłada podwyższenie daniny solidarnościowej. Obecnie wynosi ona 4 proc. i jest pobierana od nadwyżki ponad 1 mln zł określonych dochodów osoby fizycznej. Po zmianach stawka ma wzrosnąć o 1 punkt procentowy, do 5 proc.
Według danych Ministerstwa Finansów przywołanych w opisie projektu daninę solidarnościową płaci około 39 tys. osób. Nowa stawka ma wejść w życie 1 stycznia 2027 r. i znaleźć zastosowanie do daniny, której termin zapłaty przypadnie 2 maja 2028 r. Do daniny płatnej do 30 kwietnia 2027 r. podatnicy mają stosować dotychczasową stawkę 4 proc.
CIT 22 proc. dla największych podatników
Kolejna zmiana dotyczy podatku dochodowego od osób prawnych. Podstawowa stawka CIT dla określonej grupy największych podatników ma wzrosnąć z 19 do 22 proc. Podwyższona stawka ma obejmować podatników, których przychody osiągnięte w poprzednim roku podatkowym przekroczyły równowartość 50 mln euro, oraz podatkowe grupy kapitałowe. Projekt przewiduje również regulacje mające przeciwdziałać unikaniu opodatkowania według wyższej stawki. Podwyższona stawka CIT ma obowiązywać od 1 stycznia 2027 r.
KSeF nie zapomina. Każdy błąd zostaje w systemie!
Limit ryczałtu spadnie z 2 mln do 250 tys. euro
Projekt przewiduje również istotne zmiany dla przedsiębiorców korzystających z ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Obecnie limit przychodów pozwalający na korzystanie z tej formy opodatkowania wynosi 2 mln euro. Od 2027 r. ma zostać obniżony do 250 tys. euro, czyli aż o 87,5 proc. Z danych dotyczących zeznań za 2024 r. wynika, że około 43 tys. podatników korzystających z ryczałtu osiągnęło przychody przekraczające 250 tys. euro. Łączne przychody tej grupy wyniosły 102 mld zł. Liczba podatników przekraczających poziom 250 tys. euro wzrosła z 8,7 tys. w pierwszym roku obowiązywania obecnego limitu do 42,4 tys. w 2024 r. Skala proponowanej zmiany jest więc znacząca. Limit wraca do poziomu obowiązującego przed jego podwyższeniem w 2021 r. W praktyce oznacza to wyłączenie z ryczałtu części przedsiębiorców, którzy przez ostatnie lata mogli legalnie korzystać z tej formy opodatkowania. Możliwość wyboru ryczałtu w 2027 r. będzie przy tym uzależniona od przychodów osiągniętych rok wcześniej.
Nowa 17-procentowa stawka ryczałtu
Obniżenie limitu nie jest jedyną zmianą dotyczącą ryczałtowców. Projekt zakłada również wprowadzenie stawki 17 proc. dla nadwyżki przychodów osiągniętych w trakcie roku ponad 300 tys. euro. W projekcie rozróżniono zatem dwa progi. Limit 250 tys. euro będzie decydował o możliwości wyboru ryczałtu na podstawie przychodów z poprzedniego roku. Jeżeli jednak przedsiębiorca uprawniony do ryczałtu przekroczy w trakcie danego roku 300 tys. euro przychodów, nadwyżka ponad tę kwotę zostanie objęta stawką 17 proc. Różnica pomiędzy limitem warunkującym prawo do ryczałtu a progiem zastosowania nowej stawki wyniesie więc 50 tys. euro. Nowe rozwiązania oznaczają zatem nie tylko ograniczenie liczby przedsiębiorców uprawnionych do korzystania z ryczałtu, ale także zwiększenie obciążenia tych, którzy pozostaną w tym systemie i w trakcie roku przekroczą ustawowy próg.
Obniżymy podatki?
W 2023 r. jeden ze „100 konkretów” Koalicji Obywatelskiej zaczynał się od słów: „Obniżymy podatki”. Zapowiadano wówczas m.in. podwojenie kwoty wolnej od podatku z 30 tys. do 60 tys. zł. Trzy lata później podatkowych konkretów rzeczywiście jest więcej: 24 proc. PIT, 5 proc. daniny solidarnościowej, 22 proc. CIT i 17 proc. ryczałtu dla nadwyżki. Nie udało się dotąd podwoić kwoty wolnej od podatku, ale udało się znaleźć kilka nowych sposobów na zwiększenie obciążeń i dalsze skomplikowanie systemu podatkowego.